From Kurdistan. For human rights.JANWAR JRR
← Back to articles

This article is not yet available in your selected language. The original text is shown below.

Memory & recognition

جینۆسایدی هەڵەبجە: یادەوەری، کەرامەت و دادپەروەری

یادکردنەوەی قوربانیانی هێرشە کیمیاییەکەی هەڵەبجە لە ١٦ی ئازاری ١٩٨٨ و بەرپرسیارێتیی پاراستنی یادەوەرییان.

ئەم وێنەیە بۆ ئەم ماڵپەڕە دابین کراوە.

لە ١٦ی ئازاری ١٩٨٨، هێزە عێراقییەکان لە ژێر دەسەڵاتی ڕژێمی بەعسی سەدام حوسێن، بە چەکی کیمیایی هێرشیان کردە سەر هەڵەبجە. هەزاران هاووڵاتیی مەدەنی لەم شارە کوردییە کوژران. حکومەتی هەرێمی کوردستان ژمارەی کوژراوان بە نزیکەی ٥٬٠٠٠ کەس دەخەمڵێنێت.

هەڵەبجە بەشێکە لە مێژووی جینۆسایدی گەلی کورد. ڕێکخراوی چاودێریی مافەکانی مرۆڤ ئەم هێرشە لە چوارچێوەی کەمپەینی فراوانتری چەوساندنەوە بەڵگەدار دەکات، بەڵام جیاوازیی نێوان ئەو و هەشت ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکەی ناسراو بە ئەنفال ڕوون دەکاتەوە. ئەم جیاوازییە یارمەتیی پاراستنی تۆمارێکی مێژوویی ورد دەدات، بەبێ دابڕینی هەڵەبجە لە ئازارەکانی کۆمەڵگە کوردییەکان.

یادکردنەوەی مرۆڤەکان، پاراستنی کەرامەت

لە پشت هەر ژمارەیەکەوە مرۆڤێک، خێزانێک و ژیانێکی جێگرەوەنەکراو هەیە. یادکردنەوەی هەڵەبجە واتە ڕێزگرتن لە کەرامەتی قوربانیان، گوێگرتن لە ڕزگاربووان و پاراستنی ئەو بەڵگانەی یارمەتیی نەوەکانی داهاتوو دەدەن لەوە تێبگەن کە ڕوویداوە.

بۆ ژانوار، یادەوەری پەیوەستە بە مافەکانی مرۆڤ: ڕووبەڕووبوونەوەی نکۆڵی، پشتگیریی لێپرسینەوە و بەرگریکردن لە کۆمەڵگەکانی بەردەم هەڕەشەی چەوساندنەوە. یادەوەریی هەڵەبجە بانگەوازێکە بۆ هاوپشتییەک کە سنوورەکان تێدەپەڕێنێت.

سەرچاوەکان و خوێندنەوەی زیاتر

پاشخانی مێژوویی: چاودێریی مافەکانی مرۆڤ، جینۆساید لە عێراق: کەمپەینی ئەنفال دژی کورد (١٩٩٣)، بەشی سێیەم؛ نوێنەرایەتیی حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئەمریکا، مێژووی هەرێمی کوردستان.

Human Rights Watch (1993) · Kurdistan Regional Government

Perspectives that matter.

View all articles